Pankreas kanserinde 5 soru-5 cevap
![](https://sarikaya-haber.com.tr/wp-content/uploads/2022/11/pankreas-kanserinde-5-soru-5-cevap-CKUle8Lw.jpg)
Pankreas Kanseri Farkındalık Ayı
Pankreas kanseri, dünyada kanserlere bağlı vefat nedenleri ortasında 2020 yılında yaklaşık 500.000 mevtle yedinci sırada yer alıyor. Pankreas kanserinin erken devirde belirti vermediği için tanısı sıkıntı olan bir kanser çeşidi olduğunu belirten Anadolu Sıhhat Merkezi Genel Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Süleyman Yedibela, “Pankreas kanseri tedavisinde cerrahi oldukça önemli. Tümörün bulunduğu yere göre cerrahi teknikler farklılık gösterebiliyor. Örneğin tümörün pankreasın başında olduğu hastalarda, ‘whipple’ tekniği kullanılıyor. Whipple, hem hastalar hem de cerrahlar için elbette büyük ve zor bir ameliyat. Ancak bu alanda tecrübeli ekiplerin yaptığı ameliyatlardan sonra hastalar iki hafta içinde normal yaşamlarına dönebiliyor” açıklamasında bulundu. Prof. Dr. Süleyman Yedibela, Kasım Pankreas Kanseri Farkındalık Ayı vesilesiyle hastalıkla, bilhassa de whipple tekniği ile ilgili en çok sorulan 5 soruyu cevapladı…
1. Pankreas kanserinin nedenleri neler?
Bilimsel çalışmaların sonuçlarına nazaran pankreas kanserinin oluşumunda sigara ve ailesel olarak kansere eğilim yarattığı bilinen birtakım genlerin varlığı kıymetli. Bunun yanı sıra erkeklerde ve 65 yaş üstü bireylerde pankreas kanserinin gelişim mümkünlüğü daha yüksek. Ayrıyeten birtakım çalışmalar güçlü bir formda obezite ve diyabetin de pankreas kanseriyle alakalı olduğunu gösteriyor.
2. Pankreas kanserinin belirtileri neler?
Pankreas kanserinin birinci devirlerinde görülmeyen belirtiler, hastalığın ileri evrelerinde ortaya çıkmaya başlıyor. Ekseriyetle sarılık, kaşıntı, hazımsızlık, kilo kaybı ve ağrı biçiminde belirtiler görülüyor. Lakin belirtiler konusunda şunun altını çizelim: Erken evrede “ağrısız” bir sarılık gelişirse, bu öncelikle pankreasta bir kanser olabileceği biçiminde yorumlanır. Şayet sarılığa ağrı eşlik ediyorsa, bunun altında yatan neden çoğunlukla safra kesesindeki taşlardır. Pankreasta bir kitle saptandığında, şayet makûs huylu olma kuşkusu varsa bu nadiren endokrin kaynaklı bir tümör olabiliyor. Lakin temel daha sık görüleni ve birinci akla gelen, pankreasın dış salgı bezlerine bağlı olarak ortaya çıkmış hali. Bu etapta kesin teşhis için kitleden biyopsi için modül alınarak inceleniyor ve kitlenin hücresel olarak kökeni saptanıyor. Sonraki adımda ise kitlenin etraf doku ve damarlarla alakasına, öbür organlara sıçrayıp sıçramadığına bakılıyor. Şayet rastgele bir uzak metastaz yoksa ve hastalık yalnızca o bölgede sonlu kalmışsa etraf dokularla bağlantısına nazaran ameliyata uygun olup olmadığına karar veriliyor.
3. Geç teşhiste tedavi nasıl oluyor?
Belirti vermemesi nedeniyle pankreas kanserinde hastalar çoklukla kanser ilerlediğinde hastaneye başvuruyor. Geç teşhis alan bu hastalarda ise en düzgün tedavi seçeneği cerrahi. Son yıllarda kemoterapide yeni casuslar da dahil maksada yönelik tedavilerde de kıymetli gelişmeler var. Radyoterapi ve immünoterapi üzere seçenekler de artık pankreas kanserinin tedavi planlamasında güçlü bir yere sahip. Bilhassa ameliyata uygun olmayan hastalar için önerilen, tümörlerin genetik incelenmesini içeren yeni jenerasyon dizileme ve maksada yönelik tedaviler hasta faydasına gitgide daha dikkat cazip sonuçlar veriyor.
İstatistiklere nazaran, pankreas kanseri erken devirde belirti vermediği için, ameliyata uygun olan evre 1’deki hastaların, evre değişmeden doktora başvurma oranları epey düşük. Bu yüzden pankreas kanserinde sistemli check-up’lar erken teşhis için kritik bir tedbir teşkil ediyor.
4. “Whipple tekniği” her hasta için uygun mu?
Tümörün nerede olduğuna nazaran cerrahi teknikler farklılık gösterebiliyor. Örneğin tümörün pankreasın başında olduğu hastalarda, “whipple” tekniği kullanılıyor. Çok sıkıntı ve komplikasyonları yüksek olan whipple tekniğinde; midenin en alt kısmı, on iki parmak bağırsağı, pankreas başı, safra kanalı ve kesesi alınıyor. Ayrıyeten bu bölgelerdeki lenf nodlarının da alınması kıymetli. Son olarak ise pankreas kanalı, safra kanalı ve mide, tekrar ince bağırsakla birleştirilerek ameliyat tamamlanıyor. Tekniğin uygulanmasına, birtakım kriterler çerçevesinde hastanın durumuna bakılarak karar veriliyor. Atardamarları tutmuş hastalarda bu tekniği kullanmak için kimi kriterlerin gözetilmesi değerli. Yeniden de damarların tutulması da bazen bir mani oluşturmuyor.
5. Pankreas ameliyatından sonra hastalar nelere dikkat etmeli?
Pankreasın bir kısmı alındığı için hastalarda diyabet gelişebiliyor, bu nedenle hastaların bilgilendirilmesi çok değerli. Pankreas başı birtakım kıymetli enzimlerin oluştuğu bir bölge ve bu enzimlerin yerine getirilmesi gayesiyle birtakım ilaç tedavilerine gereksinim duyulabilir.
Pankreas kanserinde whipple dışında öbür bir teknik uygulanırsa, pankreas ya da bağırsak üzere bölgelerin ne derece etkilendiğine nazaran, ameliyat sonrasında hastaların ömürlerinde farklı kısıtlamalar gerekebilir. Tümörün evresine nazaran ek olarak kemoterapiden de faydalanılır.
Kaynak: (BYZHA) – Beyaz Haber Ajansı